ما در بعضی از اپیزودهای بیپلاس، سراغ کتابهای تاریخی هم رفتهایم. اینجا بعضی از اپیزودها تاریخی بیپلاس را میتوانید ببینید. همینطور پستهایی از وبلاگ بیپلاس که دربارهی این اپیزدهای تاریخی هستند.
نویسنده: زهره سروشفر، علی بندری فهرست ده تا امپراطوری بزرگ تاریخ رو نگاه کنیم یه دونه حتما هست که غافلگیرمون میکنه. اسمش برامون آشناس اما عمرا فکر نمیکنیم تو این لیست باشه. این ویدئو دربارهی امپراطوری امویانه. امویان؛ بزرگترین امپراتوری عربی تاریخ رو در کانال یوتیوب بیپلاس ببینین بزرگترین امپراطوری عربی تاریخ. بزرگتر از بزرگترین […]
نویسنده: آرش بهشتی، علی بندری آدم درست، در جای درست، در موقع مناسب. این اصطلاح برای اشاره به موقعیتهایی به کار میره که یه نفر در شرایطی قرار میگیره که دقیقاً مهارتهاش مورد نیازه. مهارتهایی که شاید در شرایط دیگه انقدری خواهان نداشتن، ولی در اون شرایط خاص و اون زمان و مکان خاص خیلی […]
نویسنده: علی بندری به این هیچ وقت فکر کردین که جنگها چطور تمام میشن؟ از کجای جنگ طرفهای درگیر شروع میکنن به صلح و فردای بعد از صلح فکر کردن. با این کنجکاوی شروع کردم به تحقیق کردن و نتیجهاش شده این ویدیو که برای اینکه جواب این سوال رو پیدا کنه میره یک نمونهی […]
این خانواده سلطنتی ششصد سال در مرکز تحولات سیاسی اروپا بودن. شهرتشون هم بیشتر ازاینکه از شمشیرزنی و جنگاوری و اینا بیاد، از دیپلماسیشون و از ازدواجهای استراتژیکشون مییاد و از این مییاد که قلمروشون رو بزرگ میکردن و گسترش میدادن بدون اینکه از قدرت نظامی استفاده کنن.و این خیلی حرفه برای خاندانی که اولین […]
۷۰ سال پیش در دنیای بعد از جنگ جهانی دوم امریکایی که در جنگ سرشاخ داشت میشد با شوروی خیلی نگران بود که کشورهای بیشتری کمونیست نشن متحد شوروی نشن. برای همین یه کارهایی کردن در سراسر دنیا. تو اروپا یه جور، بقیه جاها هم یه جور. یکی از اون برنامههای مهم اسمش بود اصل […]
وین شهریه که توش قدم میزنی هم یه حسی بهت میده از اروپای قرن هیجده و نوزده هم از اون ور نشونت میده به شهر خوب و درست قرن بیست و یکمی چطوری باید باشه.اینجا از وین میگیم. تاریخش. چیزهایی که بهش معروفه. دیدنیهای امروزش و آخرش هم از یه چیزی که چشم منو خیلی […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری چرا وضع کشورها فرق میکنه با هم؟ گاهی این سوال مربوط به امروزه. گاهی میریم عقب تو تاریخ چرا توسعه صنعتی اول در غرب اتفاق افتاد؟ چرا سرمایهداری اول در غرب شکل گرفت؟ این سوالها بعضی وقتها جوابهای مشابه دارن. یک تعدادی از بهترین ذهنها و متفکرین بشر هم در […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری داستان فرانسه رو میخوایم بگیم. از اول اول. یعنی میخوایم بریم عقب تا قبل از تاسیس امپراتوری روم. قبل از قرن اول میلادی. قبل از زمان ژولیوس سزار. از اونجا شروع کنیم بیای جلو ببینیم این کشوری که امروز بهش میگیم فرانسه چی شده درست شده. از کجا اومدن مردمش. […]
ایران قرن نوزده. ایران قاجار. ایرانی که متوجه عقب ماندگی شد و شروع کرد به تلاشهایی برای جبرانش. برای رسیدن به اون چیزهایی که داشت در غرب میدید. آزادی، عدالت، پیشرفت، حکومت قانون با همون درکهای ناقص اون موقع. داستانی که با شکست ایران از روسیه شروع شد و با صدور فرمان مشروطه تمام شد. […]
نویسنده: آرش بهشتی، علی بندری یک کاری که من دوست دارم دربارهی شخصیتهای تاریخی بکنم اینه که تلاش کنم واقعی ببینمشون. از کاریکاتور تاریخی خادم و خائن و قضاوتهای یک کلمهای و یک جملهای دربارهشون پرهیز کنم. دربارهی آدمهای معمولی هم قضاوتهای یک جملهای و حکمهای قاطع و جامع دادن کار کم فایدهایه. هیجان انگیزه […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری ایران قرن بیستم دو انقلاب دید، اولیش انقلاب مشروطه بود. انقلابی که قدرت مطلق شاه رو مشروط کرد. مقید کرد به یه مجلسی. یا میخواست بکنه. انقلاب مشروطه خیلی اتفاق مهمی بوده در ایران. یه سیستم چندین قرنی رو تغییر داده. حتما جامعه یه مشکلاتی داشته یه مسالههایی رو میخواسته […]
نویسنده: علی بندری زمان جام جهانی فوتبال ۲۰۱۰ یه تبلیغی یکی از اسپانسرها داشت به این شکل. Two world wars and two world cup، که یه شعار استادیومی بود و طرفدارهای انگلیس میخوننش واسه کری خوندن مقابل آلمانیها که اره دو تا جنگ جهانی یه جام جهانی رو ازتون بردیم. تبلیغ بامزهایه واقعا و خب […]
نویسنده: علی بندری میخوایم ببینیم کشور ترکیه داستانش چیه. داستان ترکیه رو باید از داستان امپراطوری عثمانی شروع کنیم. البته در اصل ترکیه خیلی تاریخ قدیمیای داره. ولی ما تا اول اول اولش نمیخوایم بریم عقب. ترکیه هم در آسیاست و هم در اروپا و مرز دو قاره هم که در واقع پایینتر از کوههای […]
نویسنده: علی بندری کریم خان در چه احوالی شاه شد قرن هجده ایران عملا فاصله بین دو پادشاهی بزرگ و طولانی مدت صفویه و قاجاریه بود. چند بار توش اینطور میشد که از گوشهای هر کسی پرچمی بلند میکرد. خیلی هاشون هم یا یه شازده صفوی بودن یا خودشون رو میبستن به شازده واقعی یا […]
نویسنده: معین فرخی, علی بندری آمریکا تا حالا ۴۷ تا رییس جمهور داشته. از جرج واشنگتن تا جو بایدن و بین همه اینها یک نفر و فقط یک نفره که ۴ بار رییس جمهور شده و دوازده سال در کاخ سفید بوده. روزولت. رئیس جمهوری که هم از قهرمانهای لیندن جانسون دموکرات بود هم از […]
نویسنده: علی بندری تاریخ اروپا مخصوصا تاریخ اروپای مدرن از تاریخ مسیحیت جدا نیست. سردرآوردن از یکی بدون دونستن اون یکی اصلا شدنی نیست. جز این، تاریخ مذهب در اروپا فقط هم موضوع دینی نیست. هم موضوع تاریخ و سیاسته، هم موضوع تاریخ علمه، هم فرهنگ و معماری و هنره. در قرنهای گذشته این چیزها […]
نویسنده: مریم مهری، علی بندری قرن نوزده در ایران قرن قاجاریه است که همه این قرن و کمی قبل و بعدش بر ایران حکومت کردن. قرنی که در تاریخ دنیا بسیار قرن مهم و نقطه عطفی شد. تغییراتی که در اندیشه و بعدا کشورهای غربی به وجود امده بود از روشنگری و انقلاب علمی و […]
نویسنده: علی بندری در نیمه دوم قرن بیستم در آفریقای جنوبی اقلیت سفید بر اکثریت حکومت میکردن و یه مجموعه قوانینی گذاشته بودن و اجرا میکردن که بهش میگفتن آپارتاید و باهاش سیاهها رو از یک سری امکانات و حقوق محروم کرده بودن. ازدواج سیاه و سفید ممنوع، رابطه جنسی سیاه و سفید ممنوع، سیاهها […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری ایران کشوریه که در طول یک قرن دو تا انقلاب دیده. دو تا انقلاب دو تا کودتا بعد هم یه جنگ ۸ ساله تو قرنی که نصفش جنگ سرد بود در همسایگی ایران و تو اون یکی نصفش هم دو تا جنگ جهانی که در هر دو ایران تلاش کرد […]
نویسنده: علی بندری یک کشوری که من قبلا بهش کنجکاوی خاصی نداشتم ولی الان میخوام دربارهاش بیشتر بدونم آفریقای جنوبیه. مخصوصا داستان رژیم آپارتاید در آفریقای جنوبی. من یادمه بچه که بودم آفریقای جنوبی در کنار اسرائیل یکی از کشورهایی بود که جمهوری اسلامی اصلا به رسمیت نمیشناخت و میگفت رابطه باهاش نداریم. اما اطلاعاتم […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری آمریکا چطوری درست شد؟ تعریف کردیم قبلا داستان شکل گیری آمریکارو, این جایی که الان ایالات متحده امریکا هست قبلا بومیهایی ساکن بودن، بعد انگلیسیها از سال های ۱۶۰۰ رفتن اونجا. از ساحل شرقی شروع کردن آباد کردن با بومیها جنگیدن و هل دادنشون عقب تا کم کم شدن ۱۳ تا […]
نویسنده: علی بندری، بهجت بندری یک کشورهایی رو ما نگاه میکنیم میگیم پیشرفتهان. توسعه یافتهان. یه کشورهایی رو هم میبینیم عقبان. توسعه نیافتن یا در حال توسعهان. یه کشورهایی هم هستن که عقب بودن خیلی هم عقب بودن بعد خودشون رو رسوندن. ظرف مدت کمی توسعه پیدا کردن پیشرفت کردن و رسیدن به بقیه […]
نویسنده: علی بندری در ماه ژوئن ۱۸۶۲ حدود ۱۶۰ سال پیش یک سیاستمدار ۴۷ ساله آلمانی رفت در مهمونی دیپلماتها در لندن شرکت کرد. این آقا میگیم آلمانی ولی اون موقع آلمانی وجود نداشت اهل پروس بود. قبلا سفیر پروس بود در سن پترزبورگ مدتی هم در مجمع عمومی کنفدراسیون که چیزیه مثل سفیر […]
نویسنده: علی بندری دو قرن و اندی صفویان در ایران حکومت کردن، قرن هفده اما قرن بیثباتی بود. صفویه فروپاشید، افشاریه اومد، افشاریه رفت، زندیه اومد تا بعد میرسیم به قرن ۱۸ و دوباره یه پادشاهی طولانی و قدرتمند در ایران به نام قاجارها. میخوایم یه نگاه دقیقتری میخوایم بکنیم به اون قرن پرآشوب و […]
نویسنده: بهجت بندری، علی بندری نوشتن برای چیه؟ من خیلی به نوشتن فکر میکنم. به اینکه این کار نوشتن. منتقل کردن فکر از ذهن من به ذهن شما، اینکه این چه اثری میتونه بگذاره؟ یک اثرش اینه که اطلاعاتی به شما بده که قبلا نداشتی. شما رو متوجه چیزی کنه که قبلا متوجهش نبودی. اما […]
نویسنده: علی شیخ، علی بندری مائو پدر بنیانگذار چین مدرن مرور سریعی بکنیم که کجای تاریخ چین هستیم. قرن نوزده جنگهای تریاک. قرن تحقیر چین. چین رو اروپاییها تقریبا هر کاری میخوان باهاش میکنن. این پادشاهی چینگ qing دیگه خیلی بیچاره میشه. میرن دنبال اصلاحات کم و بیش همون طوری که ژاپن رفت یا حتی […]
نویسنده: عباس سیدین، علی بندری کتاب آشوب برای من مثل نشستن پای صحبت آدمی بود که دوست دارم ببینم چی میگه. من کلا صحبت کردن با آدمهای مسن و مجرب رو دوست دارم. یه همکاری دارم هفتاد و چند ساله پنجاه سال سابقه کار مهندسی در کشورهای مختلف و من سعی میکنم هفتهای یک […]
نویسنده: علی شیخ، علی بندری داستان جنگهای تریاک رو در چین گفتیم که چینی که بسته بود و نیازی به دنیا نمیدید و نمیخواست رفت و آمدی با دنیای غرب بکنه آخرش درها رو باز کرد به زور و بعد از شکستهایی سنگین و بسیار پرهزینه در جنگهای اول و دوم تریاک. ولی بعدش چی […]
نویسنده: بهجت بندری, علی بندری آمریکا چطور شکل گرفت؟ اساس ایالات متحده آمریکا از ۱۳ مستعمرهی بریتانیا در خاک آمریکا درست شده. اینها یه سری ایالت بودن جمع شدن متحد شدن با هم شدن ایالات متحده امریکایی که امروز ۵۰ تا ایالته. از ۱۳ شروع شد. در قرن ۱۸ در ۱۷۷۶ سیزده تا بودن […]
نویسنده: علی بندری جیمی کارتر چه جور رئیس جمهوری بود؟ کارتر به عنوان Outsider یا خارج از حلقهی مردان سیاست رییس جمهور شد. از یک خانواده کشاورز مسیحی در جورجیا. مسیحی نه فقط به این عنوان که یکشنبه کلیسا برن، بیشتر از این حد. یه مسیر شغلی رو شروع کرد در نیروی دریایی با طراحی […]
قدرت اقتصادی و تاثیرگذاری چین روی سیاست جهانی مدام در حال بیشتر شدن است و سوال بزرگ قرن بیست و یک این است که چین چطور رهبری برای دنیا خواهد بود؟ بعضیها میگویند سیاستهای چین تهاجمی و خصومتآمیز خواهد بود و البته مقامات چینی این حرف را قبول ندارند. نویسنده: عباس سیدین هنری کیسینجر در […]
۱۱ نوامبر ۱۹۱۸ اسلحهها ساکت شدن و جنگ بعد از چهار سال و چندماه تموم شد اما تاثیرش تا بعد و تا امروز که بیشتر از صد سال ازش میگذره برقراره. جنگ جهانی اول دنیا رو جوری تغییر داد که هیچکس تصورش رو نمیکرد. این جنگ اونطور که همون موقع میگفتن راه افتاد که فیصلهای […]
خلاصه کتاب لحظه تاسیس هند India’s Founding Moment هند کشور شگفتانگیزی است. کشوری پهناور با مردمانی که با دهها زبان مختلف صحبت میکنند و مذهبهای متفاوتی که هرکدام پیروان میلیونی دارند. هند از نظر جمعیت دومین کشور و از نظر وسعت هفتمین کشور دنیاست. حکومتش هم دموکراتیک است. یکی از جنبههای شگفتانگیز هند همین دموکراتیک […]
حرفهای ضد کشور چین و مردمش گوشه و کنار دنیا کم نیست. آپریل ۲۰۲۰ اوایل همهگیری در آمریکا دانشآموزی مقابل همکلاسیهاش از تنفرش نسبت به چینیها گفت. خیلی ساده و بدون اینکه ملاحظهی همکلاسیهای چینیش رو بکنه گفت «من از چینیها خوشم نمیآد، چون کرونا و قرنطینه از چین شروع شد». این تنفر نه فقط […]
عربستان کشوری تاثیرگذاری در منطقه و در جهان اسلامه با حکومتی پادشاهی و موروثی. برای شناخت بهتر عربستان فعلی، باید یکصد و ده سال در تاریخ به عقب برگردیم و شکلگیری این کشور رو در شبه جزیره بررسی کنیم. نویسنده: تیم لاگین اوایل قرن بیستم شبه جزیره عربستان بیابان متروکی بود و تحت حکومت امپراتوری […]
خلاصه کتاب عربستان از درون Inside the Kingdom عربستان سعودی کشوری است که بر پایههای نظام قبیلهای و سنتی شکل گرفته اما بر خلاف انتظار توانسته در دنیای امروز به بقایش ادامه دهد. چه چیزی عربستان را سرپا نگهداشته و چطور این کشور هنوز پابرجاست؟ رابرت لیسلی نویسنده کتاب عربستان از درون تاریخ سیاسی و […]
خلاصه کتاب چین On China چین چه جور کشوریه؟ چه رابطهای با دنیا داره؟ فرهنگ چینی رابطهی خودش و بقیهی دنیا رو چطور میبینه؟ چرا کتاب چین را پیشنهاد میکنیم؟ چین برای ما یک معما است. از خیلی جهات. یک کشور فوقالعاده پهناور، با بیشتر از یک میلیارد نفر جمعیت. با تاریخی که معلوم نیست […]
گورباچف از بوخارین اعادهی حیثیت کرد. پنجاه سال بعد از اینکه استالین دستور اعدام بوخارین را صادر کرده بود. اما گورباچوف با اعادهی حیثیت از بوخارین به دنبال چه هدفی بود؟ اصلاً بوخارین چرا اعدام شد؟ نویسنده: عباس سیدین یک تاریخ ممکن یکی از چهرههای برجسته و مهم در تاریخ شوروی نیکولای بوخارین است. کسی […]
تاریخ رو معمولاً روی یک نقشهی بزرگ میخونیم. داستان کشورها و جنگها و شاهان و فرماندهان و آدمهای مهم و تصمیمات بزرگ و اتفاقات اثرگذار رو بررسی میکنیم و به کمک اونها تصویری از دنیایی میسازیم که ندیدیم. با این امید که بهتر بفهمیمش. اما همهی تاریخ این نبوده و نیست. تاریخ به جز اینها […]
خلاصه کتاب آدمهای معمولی (Ordinary Men) کتاب آدمهای معمولی با یک نگاه کتاب تاریخی حساب میشه اما در نگاهی دیگه داستانه. داستان واقعی گردان پلیس ۱۰۱ آلمانه. سال ۱۹۴۲ این گردان هم مسئول تیراندازی گسترده به یهودیان شد و هم مسئول جمعکردن یهودیان برای اعزام به اردوگاههای کار اجباری در لهستان. کریستفر براونینگ نویسنده کتاب […]
در اپیزود هشتم پادکست بیپلاس دربارهی چنگیزخان صحبت کردیم. چند جای اپیزود چنگیز از دستاوردهای علمی و فرهنگی مغولها و مثلا ماجرای خواجه نصیر طوسی و رصدخانهی مراغه گفتیم. این جا میخوایم یک کمی در همین موضوع دقیقتر بشیم. این مطلب رو قبلا در نامه سوم خبرنامهی بیپلاس نوشته بودیم و الان با کمی تغییرات منتشر […]
خلاصه کتاب توپهای ماه اوت (The Guns of August) ریشهی بسیاری از اتفاقات قرن بیستم و حتی قرن بیست و یکم را میشود در گلولهای جستجو کرد که باعث شروع جنگ جهانی اول شد. ما چقدر دربارهی این جنگ بزرگ و تاریخساز میدانیم؟ کتاب توپهای ماه اوت کتاب تاریخی است و از آن کتابهای تاریخی […]
خلاصه کتاب مجمع الجزایر گولاگ (The Gulag Archipelago) محدودیت منابع و جنگهای اقتصادی به تنهایی نمیتوانند جنایتهایی را که در جنگها اتفاق میافتد توجیه کنند. این حرف را الکسنادر سولژنیتسین در کتاب مجمع الجزایز گولاگ میزند. بیشتر از محدودیتها، این از بین رفتن مکانیزمهای اخلاقی در یک جامعه است که باعث میشود شاهد بروز فجایعی […]